roest op knfolook

Roest is een schimmelziekte die het blad van de knoflookplant kan aantasten. De aantasting begint met gele plekjes op het blad. Zodra de schimmel sporen gaat vormen worden de plekjes roestkleurig. De verspreiding van deze schimmel vindt vooral plaats bij vochtig weer en temperaturen tussen de 15 en 20 graden C.
Bestrijden van deze ziekte is lastig, wel kun je aantasting voorkomen of in ieder geval beperken door de volgende maatregelen:

Poot de knoflooktenen niet te dicht op elkaar zodat je een open gewas houdt. Hierdoor drogen de planten sneller op en verklein je de kans op aantasting.

Zorg voor een goede stikstofbemesting zodat de knoflookplant optimaal kan groeien.

Ruim sterk aangetaste planten op.

Gebruik een bladversterkend middel zoals heermoesthee, PilzVorsorge, zeewierextract of gesteentemeel om aantasting te voorkomen. Pilzvorsorge en zeewierextract zijn verkrijgbaar bij Boerengoed.


Bij een geringe aantasting is er weinig effect op de opbrengst, je kunt roest dan zien als een afrijpingsziekte. Wel is het verstandig om na de oogst alle bladresten goed op te ruimen en voor volgend jaar een ander deel van je moestuin voor de knoflook te reserveren.

Meer informatie over knoflook vindt je hier.

kun je aardappelen uit de supermarkt als pootgoed gebruiken?

vraag van een klant:
Ik heb nog een vraag over pootaardappelen. Kun je doorgeschoten aardappelen uit de supermarkt ook als pootaardappel gebruiken. "Men zegt" dat deze oogst minder voedzaam is. Klopt dat?


Aardappelen uit de supermarkt kun je gebruiken als pootgoed. Soms zijn ze behandeld met een kiemremmer, dan lukt uiteraard het niet. Ook is er een kans op afwijkingen omdat bij de teelt van consumptieaardappelen niet zo gelet wordt op (virus)ziekte in het gewas. Pootgoed wordt hier zeer goed op gecontroleerd. In dit geval is het pootgoed al aan het kiemen en kun je het poten. Er is wel een kans dat je ziekten in het gewas krijgt!

Wat betreft de voedingswaarde, dat lijkt me niet te kloppen. Als het pootgoed goed aanslaat en virusvrij is, kun je een goede en voedzame oogst hebben.

Meer pootgoed vind je hier.

Half mei, de hoogste tijd om pompoenen te zaaien. Zaai de zaden (ca 1 cm diep) in een bloempotje met gezeefde compost. Heb je dit niet, gebruik dan bemestte potgrond. Als je de potjes lekker warm zet, de vensterbank is een prima plek, kiemen ze in een dag of 6. Zodra ze gaan kiemen kun je de potjes overdag buiten zetten. Zodra de eerste echte blaadjes zijn gevormd kunnen de planten definitief naar buiten.

Geef ze een goed bemestte plek (verteerde stalmest of compost)!

Een overzicht van de beschikbare rassen vind je hier.

Brie? Dat maak je zelf!

Om brie te maken heb je naast melk, zuursel en stremsel ook de brie schimmel nodig, Penicillium candidum. Deze schimmel kun je bij mij kopen in gevriesdroogde vorm, maar het kan ook anders..... lees hier een recept van Sjoerd Mulder uit het ND.

hoe maak je zelfgemaakte sojayoghurt wat dikker?

Als je zelf sojamelk maakt kun je de melk wat steviger maken door meer sojabonen te gebruiken. De yoghurt wordt dan ook wat steviger.

Andere tips:
Eén eetlepel agarpoeder toevoegen. Oplossen in 50 ml water en aan de sojamelk toevoegen (liefst even de melk tegen de kook aan en dan toevoegen). Je kunt ook twee theelepels maïszetmeel of arrowroot gebruiken als dikmaker. Oplossen in 30 ml koud water en al roerend toevoegen aan sojamelk (ook weer even tegen de kook aan voor je het toevoegt).

Pink Fir Apple aardappel

Er ligt alweer een paar maanden een Pink Fir Apple aardappel op de fruitschaal in de keuken. Ik kwam hem in het najaar tegen bij het wroeten in de moestuin. Ondanks dat deze aardappel alweer maanden in de keuken ligt (niet de beste plek om aardappelen te bewaren) ziet hij er nog prima uit, niet verschrompeld en geen uitlopers. Nu weet ik dat de Pink Fir Apple een prima bewaaraardappel is maar dat hij zo goed en zo makkelijk te bewaren is wist ik niet.
Veel oude aardappelrassen zijn goed te bewaren. Logisch want daar werd op geselecteerd door de boeren. Er waren in het verleden immers geen geavanceerde koelcellen om de aardappels op te slaan...

Meer over de Pink Fir Apple en andere rassen vind je hier.

kaas en melksuiker

Melksuiker (lactose) zit in van nature in melk. Ben je allergisch voor lactose dan kun je een aantal melk producten slecht verdragen. In yoghurt bijvoorbeeld zit altijd nog wat lactose. Maak je zelf yoghurt dan kun je de fermentatie tot 24 uur laten duren zodat alle melksuiker is verdwenen.

Maar nu naar de kaas!

Tijdens de bereiding van kaas ontstaat onder andere wei. In deze wei zit een deel van de melksuiker opgelost. Door de wrongel te wassen met warm water verdwijnt een deel van de wei en dus ook de melksuiker. Een ander deel van de melksuiker verdwijnt door het verzuren (omzetten van melksuiker in melkzuur) van de kaas tijdens de eerste dag van de rijping. Na een dag komt in normale kaas doorgaans geen melksuiker meer voor.
Als de wrongel onvoldoende bewerkt is kan er teveel melksuiker achterblijven in de kaas, maar ook deze melksuiker wordt goeddeels opgegeten door de melkzuurbacterieën. Deze kaas smaakt wel erg zuur...

In verse kaas, smeerkaas, smeltkaas en hüttekäse kan wel veel melksuiker zitten omdat het rijpingsproces zich maar voor een deel voltrokken heeft.

Mocht je nog vragen hebben, mail me gerust.

yoghurt van sojamelk en rijstmelk

Yoghurt wordt van oudsher gemaakt met melk van de koe maar je kunt ook yoghurt maken van sojamelk en rijstmelk. Hoe gaat dit in z'n werk?


+ Gebruik verse sojamelk.
+ Zorg voor een optimale temperatuur (37 – 40 graden C.).
+ Gebruik de bifidus cultuur, andere yoghurtculturen groeien niet in sojamelk.
+ Meng 1 zakje cultuur goed met 1 liter sojamelk.
+ Plaats de sojamelk in het Yoferm yoghurtapparaat.
+ Na ca. 10 uur heb je je eerste yoghurt.
+ Je kunt evt. wat suiker toevoegen, de yoghurt is dan wat eerder klaar.

Naast sojamelk kun je ook rijstmelk en kokosmelk gebruiken. Rijstmelk blijft wel veel dunner, de consistentie van drinkyoghurt. Eventueel laat je de yoghurt uithangen in een kaasdoek om het wat dikker te maken.

Yoghurt van amandelmelk is ook mogelijk maar mislukt snel (ik weet eerlijk gezegd niet waarom). Belangrijk is dat je notenmelk maakt volgens de koude methode (in een blender), de yoghurt maakt met de bifiduscultuur (zo'n 8 uur fermenteren) en daarna in de koelkast plaatst (12 uur). Het resultaat is wat waterig maar dat wordt beter als je het een uurtje laat uithangen in een kaasdoek. Vergeet ook niet wat suiker of honing toe te voegen voor je de bifiduscultuur toevoegt.

voederbieten

Afgelopen jaar waren de voederbieten Mammoth long red niet leverbaar, maar nu is er gelukkig weer zaad beschikbaar. De Mammoth long red is een historisch ras uit 1840 en geiten, paarden, koeien en kippen zijn er gek op. De bieten worden zo'n 60 cm lang en kunnen tot 10 kilo zwaar worden!

eerste kerstdag

Eerste kerstdag, een graad of 12. Wat doe je dan? Bij m'n schoonouders wacht het kerstdiner maar toch eerst nog even de tuin in om een bedje om te spitten en wat te wroeten in de composthoop. Het is zo zacht dat de ook de wormen volop actief zijn; gekrioel in de composthoop, hoopjes uitwerpselen op het grasveld en hier en daar rechtopstaande blaadjes (de regenworm trekt een lekker hapje z'n gang in, bijgaand plaatje stond pas in de Trouw.)

.

Andijker muizen en Aquadulce

Vanmorgen zag ik mijn overbuurvrouw fietsen, laarzen aan en de fietstas vol met prei. Ze heeft hier vlakbij een moestuin en oogst daar volop de wintergroenten, de laatste groenten van het seizoen. Veel moestuiniers zijn ook alweer bezig met het nieuwe groeiseizoen, de bestellingen voor aardappelpootgoed en zaden lopen aardig door. Net als vorig jaar zijn de andijker muizen beschikbaar. Deze aardappel lijkt wat op de Opperdoezer maar is wat kruimiger. Het is een oud ras uit het begin van de vorige eeuw. Hij is niet zo bestand tegen phytophtora maar omdat de oogst vroeg is, is dat geen probleem. Meer oude en een paar nieuwe rassen vind je hier.

De in het najaar gezaaide tuinbonen (tuinboon Aquadulce) staan er goed bij. Als de winter zo zacht blijft kan er vroeg worden geoogst! Ik kreeg deze week de vraag of er nu nog tuinbonen gezaaid kunnen worden. Als het maar zacht blijft dan lukt het wel. Krijgen we echter nog een periode met strenge vorst dan gaat het minder goed. Ach, je kunt er altijd wat zaden aan wagen en de rest in het vroege voorjaar zaaien.

zuursel of karnemelk

Vandaag kreeg ik wat vragen over het maken van zuursel. Is zuursel echt nodig of kun je ook karnemelk gebruiken? Wat is zuursel en hoe maak je het? Om met de laatste te beginnen, zuursel is een mengcultuur van melkzuurbacteriën. Deze bacteriën zetten in de melk de melksuiker om in melkzuur waardoor de zuurgraad stijgt (de melk wordt zuurder). Hierdoor hebben ongewenste bacteriën minder kans je kaas te verpesten. Een snelle verzuring van de melk zorgt ook voor een betere stremming, de wrongel rijpt sneller en de wei wordt beter uit de wrongel gedreven. Zuursel doet nog meer! Het speelt ook een grote rol bij de rijping van de kaas en bij de korstvorming. Is er sprake van een matige zuurvorming dan krijg je vaak een kleffe, slecht drogende kaaskorst.

En dan nu de karnemelk. Karnemelk is natuurlijk ook gemaakt met behulp van de melkzuurbacterie en een goede karnemelk bevat volop van deze bacterien. Je kunt dus zuursel vervangen door karnemelk. Je moet wel de dubbele hoeveelheid gebruiken om zeker te zijn van voldoende melkzuurbacteriën. Ook is het belangrijk dat de karnemelk vers is. Kaas gemaakt met karnemelk heeft wel een licht afwijkende smaak en de kans op een slechte verzuring is wat groter. Ga je voor gemak neem dan karnemelk maar wil je kwaliteit kies dan zuursel.

Blauw congo (truffelaardappel)

De Blauwe congo, een truffelaardappel, is ook in 2012 leverbaar. Deze prachtige aardappel heeft blauwpaars vruchtvlees en is redelijk vast in de kook. De oogst is middenvroeg tot laat. Afgelopen zomer heb ik deze aardappel een paar keer gegeten en hij smaakte me goed. Maar via een klant kwam ik een heel andere bereidingswijze tegen, Blauwe congo met kaviaar.... Wat een plaatje! En ongetwijfeld is het ook erg lekker.

Schwarze Ungarin

De aardappelpagina raakt langzaam aan gevuld met de rassen voor 2012. Eén van de nieuwe rassen is Schwarzer Ungarin. Alleen nieuw op levenvanhetland.nl, dit Hongaarse ras dateert namelijk van vóór 1900. Behoorlijk oud voor een aardappelras. De vrij kleine knollen hebben een diep donkerpaarse kleur en het vruchtvlees is helder geel, bijna wit. Loskokende aardappel. De oogst is middenvroeg. Een overzicht van de beschikbare aardappelrassen vind je op levenvanhetland.nl

kaas maken

Foto's van zelf gemaakte kaasjes, met dank aan de familie Bremer.

German stiffneck

Er staat nog een half kistje German stiffneck en dan is het gedaan met de verkoop voor dit jaar. Heb je de knofloken al wel in huis maar nog niet gepoot, doe dat dan zo snel mogelijk, voor je het weet zit de vorst in de grond....

Afgelopen week was ik bij de groothandel in België op bezoek. Eén van de producten die voorbij kwamen was de rumtopf, een pot waar je vruchten onder alcohol inlegt. Je kunt er allerlei soorten fruit instoppen en na een maand of 3 heb je een heerlijk mengsel (zomer)fruit. Als alcohol neem je rum, brandewijn, pure alcohol (wel aanlengen...) als het maar minstens 50 % alcohol bevat. Heb je teveel fruit of blijft er wat aangetast fruit op de fruitschaal liggen, hup, in de rumtopf. We mochten ook nog wat eigengemaakte brouwsels proeven en het was heerlijk, zelfs om 11 uur 's morgens!

knoflook, heel veel knoflook

De afgelopen weken stonden in het teken van knoflook. Honderden pakketjes zijn verstuurd naar moestuiniers in Nederland,België en Duitsland. De kistjes in de schuur zijn bijna leeg en in de loop van volgende week verwacht ik laatste bollen te hebben verstuurd. Veel mensen hebben de knoflook al gepoot. Heb je dat nog niet gedaan, geen stress, je kunt knoflook poten tot eind november.

Keuringsdienst van Waarde en knoflook

Gisteren ging het programma Keuringsdienst van Waarde over knoflook, kijken dus! De knoflook die in de supermarkt ligt, de meest verkochte dus, komt uit China. Tegen de tijd dat deze knoflook op ons bord ligt is hij al 2 jaar oud! En dat gaat ten koste van de smaak.... In een een klein smaaktestje kwam de verse knoflook (van de Nederlandse teler Arjan Biesheuvel) als beste uit de bus. Tot mijn verbazing kwam de roze knoflook uit Frankrijk slecht uit de bus, had dat beter verwacht. De lekkerste knoflook kweek je natuurlijk zelf, in je moes- of achtertuin. Zoek je knoflookpootgoed, kijk dan even hier

.

pectine en geleisuiker

Pectine is een verdikkingsmiddel en je gebruikt het bij het maken van jam en gelei. Het is een puur natuurlijk product en wordt gemaakt uit de pulp van citrusvruchten, appels of suikerbieten. Jam wordt vaak gemaakt met geleisuiker. Geleisuiker is suiker met zo'n 5 % pectine, maar als je gewone suiker gebruikt plus los toegevoegde pectine en wat citroenzuur ben je veel vrijer in de verhouding suiker - pectine. Zo maak je jams met vaak de helft minder suiker!

Meer informatie over pectine vind je hier.